Kalkmelk tegen vruchtboomkanker (afgesloten)

Fruittelers bekijken de toepassing van kalkmelk op het fruitperceel van Henk Uijttewaal

Celkalk (gebluste kalk ofwel calciumhydroxide) is een effectief middel gebleken tegen vruchtboomkanker bij appel en peer. Het middel kan via de beregeningsinstallatie toegepast worden. In dit project wordt een nieuwe formulering van celkalk op drie bedrijven uitgetest en gedemonstreerd aan Utrechtse fruittelers.

De nieuwe formulering wordt in een kuip gemengd en naar de beregeningsinstallatie geleid

Achtergrond
Vruchtboomkanker is een ziekte die grote schade kan geven aan fruitbomen. De schimmel wordt meestal chemisch bestreden, maar de gebruikte middelen zijn belastend voor het milieu, vooral voor het oppervlaktewater. Uit onderzoek is gebleken dat celkalk (gebluste kalk ofwel calciumhydroxide) de ziekte kan bestrijden. Celkalk belast het milieu niet en mag toegepast worden via de beregeningsinstallatie.
In een 2-jarig demo-project (2002-2004) bleek deze methode effectief tegen kanker. De toepassing via de beregeningsinstallatie had daarnaast praktische voordelen voor de telers. Het kost weinig tijd, is makkelijk uit te voeren en vermijdt structuurbederf die bij rijden met de spuit op kan treden.Een potentieel risico is echter dat de kalk kan bezinken in de buizen, waardoor op termijn verstoppingen zouden kunnen ontstaan. Voor meer informatie over deze proef, kijk bij Demo bestrijding van vruchtboomkanker met celkalk.

Nieuwe formulering
In samenwerking met Asepta BV en Carmeuse is een vloeibare formulering ontwikkeld, die door een natuurlijke toevoeging sneller opwervelt. Daardoor zou de kans op verstoppingen minimaal zijn.
In dit project wordt in een haalbaarheidsstudie de werking van deze zogenaamde kalkmelk uitgetest en gedemonstreerd. Daarvoor is in november 2004 op 3 bedrijven - die eerder al ervaring opdeden met celkalk - een aantal keren met kalkmelk beregend. In juni 2005 wordt op de bedrijven de kankeraantasting (ook op controlebomen) vastgesteld.

Demonstratiebijeenkomst
Op woensdag 8 december 2004 vond op het bedrijf van fruitteler Henk Uijttewaal in ’t Goy een bijeenkomst voor fruittelers plaats, waarbij de toepassing van kalkmelk tegen vruchtboomkanker werd gedemonstreerd. Ook werden de resultaten van het 2-jarig demoproject met celkalk op een 3-tal Utrechtse bedrijven gepresenteerd.
Op de bijeenkomst lieten de uitvoerende onderzoekers en Henk Uijttewaal zien hoe dit in zijn werk gaat. De nieuwe formulering vergt een heel andere logistiek. Zo zijn grote tanks nodig en moet de nieuwe toevoeging te plekke gemengd worden. Henk Uijttewaal liet zien hoe dit op zijn bedrijf gedaan wordt. Hij is, net als de andere twee telers, positief over deze wijze van toediening.

Resultaten:
Zomer 2005 zijn tellingen verricht op de 3 bedrijven. Hoewel de aantasting dit jaar - ook bij onbehandeld - vrij laag ligt, is het duidelijk dat kalkmelk evenals poedercelkalk effectief is tegen vruchtboomkanker. De toepassing is bij kalkmelk makkelijker dan bij poederkalk, en kalkmelk geeft minder risico's op verstopping. Het gebruik van kalkmelk is ook gebruikersvriendelijker omdat het niet stuift en men niet niet met zakken hoeft te werken. Wel is kalkmelk irriterend voor huid en ogen.   

Vervolg
De goede resultaten van de demoprojecten met celkalk en kalkmelk hebben geleid tot toenemende belangstelling van fruittelers. Om meer telers te stimuleren op deze methdoe over te stappen is het project HUNK opgezet.

Het project “haalbaarheid van het toepassen van kalkmelk” wordt gefinancierd door Senter/NOVEM, Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden en LaMi. Beide projecten worden uitgevoerd door het Praktijkonderzoek Plant en Omgeving sector Fruit in samenwerking met het Louis Bolk Instituut.

Voor meer informatie: Herbert Mombarg